कः लिङ्गः - गीता ४.१० Which gender from - Gita 4.10
२००६-०३-०९ गुरुवासरः 2006-03-09 Thursday
कस्य शब्दस्य कः लिङ्गः? गीतायाम् श्लोकाः उदाहरणार्थम् पश्याम|
दशमे अध्याये चतुर्थे श्लोके प्रथमा विभक्त्याम् इमे शब्दाः सन्ति -
बुद्धिः ज्ञानम् संमोहः क्षमा सत्यम् दमः शमः सुखम् दुःखम् भवः अभावः भयम् अभयम्|
एषु संमोहः दमः शमः भवः अभावः पुल्लिङ्गाः\, ज्ञानम् सत्यम् सुखम् दुःखम् भयम् अभयम् नपुंसिकलिङ्गाः,
क्षमा स्त्रीलिङ्गः, बुद्धिः स्त्रीलिङ्गः पुल्लिङ्गः एव भवितुम् शक्नोति|
किन्तु श्लोके २५ अध्याये ६ बुद्धया इति अस्ति| अस्मात् बुद्धिः स्त्रीलिङ्गः,
पुल्लिङ्गे अथवा नपुंसिकलिङ्गे तृतीयाविभक्त्याः बुद्धिणा भवेत्|